چهارشنبه ۱۵ مهر ۱۴۰۵ · ۷ اکتبر ۲۰۲۶ آزادی · اندیشه · روشنگری

اندیشکده یارمحمودیخبر و تحلیل بی‌سانسور ایران

حقوق بشر

جنازه‌ها رو با کامیون بردن؛ می‌خوان کشتار رو زیر خاک قایم کنن

نوشته ۲ دقیقه خواندن

باز هم همون قصه همیشگی: اول می‌کشن، بعد جنازه رو می‌دزدن.
این بار ولی نه یکی دو تا. با کامیون.

گاردین چی پیدا کرده؟

روزنامه گاردین سه‌شنبه ۷ بهمن یه گزارش تحقیقی درآورده که ایران اینترنشنال هم بازتابش داده. خبرنگاراش با دکترا، با کارمندای سردخونه و با کارگرای قبرستون تو چند تا استان حرف زدن.
حرف همه یکیه: مأمورا جنازه‌ها رو از بیمارستان‌ها و سردخونه‌ها برداشتن، با کامیون بردن و هول‌هولکی دفن کردن. دسته‌جمعی.
چرا؟ که عدد واقعی کشته‌ها هیچ‌وقت معلوم نشه.

یه دکتر به گاردین گفته: آدما رو قتل‌عام کردن، کسی نمی‌تونه تصورش رو بکنه؛ من فقط خون دیدم، خون و خون.
یکی دیگه گفته زخم‌هایی که دیده یه بی‌رحمی بی‌حدومرز رو نشون می‌ده؛ هم تو تعداد، هم تو روش.
همین کادر درمان می‌گن آمار رسمی حکومت یه «کم‌شماری شدید»ه.
اینا رو کسایی می‌گن که خودشون جنازه‌ها رو دیدن.

جنازه هم گروگانه

این فقط یه طرف ماجراست.
ایران اینترنشنال قبل‌تر گزارش داده بود از خانواده‌ها واسه تحویل گرفتن پیکر عزیزشون «پول گلوله» می‌خوان: از ۷۰۰ میلیون تا ۲٫۵ میلیارد ریال واسه هر گلوله. یعنی ۷۰ تا ۲۵۰ میلیون تومن.
واسه گلوله‌ای که خودشون زدن.
از خانواده‌ای که نون‌آورش رو کشتن.

گروه حقوقی دادبان هم ثبت کرده که تو چند تا شهر به خانواده‌ها گفتن اگه قبول کنید بچه‌تون «بسیجی» بوده، جنازه رو مجانی می‌دیم.
یعنی بچه‌ت رو می‌کشیم، بعد باید امضا کنی که از خودمون بوده.
طبق همین گزارش، جنازه رو فقط دم صبح تحویل می‌دن، خاکسپاری باید قبل از ساعت چهار صبح تموم بشه، و اگه خانواده زیر بار نره تهدید می‌کنن که بدون اجازه، دسته‌جمعی دفنش می‌کنن.

چرا این‌قدر از مرده می‌ترسن؟

چون هر قبر یه سنده.
چون سنگ قبر تاریخ داره، اسم داره، سن داره. چون مراسم چهلم داره و چهلم یعنی جمعیت.
دستگاه سرکوب اینو از دهه شصت بلده. خاوران رو یادتونه؟ اون موقع هم شبونه خاک کردن و خیال کردن تموم شد. خانواده‌های خاوران نزدیک چهل ساله نذاشتن تموم بشه.

هرانا تا همین سه‌شنبه ۶۱۲۶ کشته رو قطعی کرده و ۱۷٬۰۹۱ مورد دیگه رو زیر بررسی داره.
هفده هزار «مورد زیر بررسی» یعنی هفده هزار گزارش مرگ که هنوز کسی نتونسته قطعی‌ش کنه؛ چون جنازه‌ای نیست، قبری نیست، سندی نیست.

یعنی چی؟ یعنی حکومتی که حتی به مرده‌ها رحم نمی‌کنه و حق عزاداری رو هم از مادر می‌گیره، خودش داره می‌گه چقدر از حقیقت وحشت داره.
خاک، راز نگه نمی‌داره.
هر گوری که شبونه و بی‌نشون کندن، یه روز باز می‌شه. و اون روز دیگه کامیونی نیست که حقیقت رو با خودش ببره.

پرسش و پاسخ

گاردین درباره دفن کشته‌شدگان چه گزارش داد؟

گاردین در ۲۷ ژانویه ۲۰۲۶ به نقل از پزشکان، کارکنان سردخانه و گورستان نوشت مقام‌های ایران اجساد را با کامیون منتقل و شتاب‌زده دفن کرده‌اند تا شمار واقعی کشته‌ها پنهان بماند.

آیا از خانواده‌ها برای تحویل پیکر پول خواسته شده است؟

ایران اینترنشنال در ۱۵ ژانویه گزارش داد از خانواده‌ها بابت هر گلوله ۷۰۰ میلیون تا ۲٫۵ میلیارد ریال مطالبه شده است. به گزارش گروه دادبان، در صورت پذیرش عضویت جان‌باخته در بسیج، پیکر رایگان تحویل می‌شد.

آمار کشته‌ها در آن تاریخ چقدر بود؟

هرانا در ۲۷ ژانویه ۶۱۲۶ کشته تأییدشده و ۱۷٬۰۹۱ مورد در دست بررسی را اعلام کرد. آمار رسمی حکومت ۳۱۱۷ نفر بود.

منابع این خبر

واقعیت‌های این خبر از منابع بالا گرفته شده؛ لحن و نظر از نویسنده است.

بیشتر درباره حقوق بشر

همه خبرهای این موضوع

دیدگاه شما

نشانی ایمیل شما منتشر نمی‌شود. دیدگاه‌ها پس از بررسی نمایش داده می‌شوند.