این صفحه یاد کسانی را نگه میدارد که اعدام شدند، اما منابعی که خبر اعدامشان را منتشر کردهاند نگفتهاند به چه اتهامی. در این فهرست ۱۴۶۴ نام آمده است و همهی آنان، بر پایهی منابع، اعدام شدهاند. نخستین تاریخ این فهرست ۳۱ فروردین ۱۳۸۸ است و آخرین آن ۲۳ مهر ۱۴۰۵. «اتهام نامعلوم» در اینجا به این معناست که هیچیک از منابع ما اتهامی برای این افراد ذکر نکرده است؛ نه اینکه اتهامی در کار نبوده، و نه اینکه ما دربارهی گناه یا بیگناهی آنان داوری کرده باشیم. بسیاری از این اعدامها تنها با یک خبر کوتاه، گاهی بینام کامل و بیشرح پرونده، به بیرون رسیدهاند.
سالها، شهرها و روزهای پرتکرار
شمار اعدامهای بیاتهام اعلامشده در این فهرست در سالهای پایانی بهشدت بالا رفته است: ۳۹۹ نام از سال ۱۴۰۳ و ۳۹۴ نام از سال ۱۴۰۴، در برابر ۱۴ نام از سال ۱۳۸۸. سال ۱۴۰۲ با ۱۸۸ نام و سال ۱۴۰۱ با ۹۵ نام نیز سنگین است. پرتکرارترین شهر کرج است با ۱۴۲ نام، و پس از آن زاهدان با ۸۹، مشهد با ۴۰، تهران با ۳۷، شیراز با ۳۶، اصفهان با ۳۵ و ارومیه با ۳۳ نام. در میان استانها البرز با ۱۳۱ نام و سیستان و بلوچستان با ۱۰۳ نام در صدر ایستادهاند. روز ۱۹ مرداد ۱۳۸۹ با ۱۲ نام سنگینترین روز این فهرست است؛ پس از آن ۱۰ بهمن ۱۴۰۱ با ۱۲ نام و ۲۰ فروردین ۱۴۰۴ با ۱۱ نام میآیند.
میانهی سنی اعدامشدگانی که سنشان در منابع آمده ۳۵ سال است و بزرگترینشان ۶۸ سال داشته است. در این فهرست ۴ نفر هنگام ثبت در منابع زیر ۱۸ سال بودهاند؛ اعدام کودک یا نوجوان، حتی وقتی اتهامش گفته نشده، باید جداگانه به یاد آورده شود. کمترین سنی که در دادهها ثبت شده ۲ سال است؛ چنین عددی به احتمال زیاد خطای ثبت در منبع است و ما آن را در بازبینی پیگیری میکنیم. دستکم ۲۲۴ زن در این فهرست هستند، یعنی زنانی که منبعشان زن بودنشان را صریحاً ذکر کرده است.
چند زندگی از این فهرست
صدرالله فاضلی زارع ۳۷ ساله بود و به گفتهی منابع «او به شغل کابینتسازی مشغول بود و سرپرستی مادر سالمندش را بر عهده داشت.» او در خانوادهای پرجمعیت با ۱۰ خواهر و برادر بزرگ شد. منبع دربارهاش مینویسد: «صدرالله مخالف خرافه بود.» و نیز «پرسشگر بود.» او روز ۱۸ اردیبهشت ۱۴۰۲ در زندان اراک، بیآنکه ملاقات آخری داشته باشد، اعدام شد. در همان روز و در همان زندان یوسف خوب ایمچه نیز اعدام شد؛ مردی که به گفتهی منبع «متاهل و پدر دو پسر و یک دختر خردسال بود.»
محمد امینی دهاقانی کارگری ۳۷ ساله از اصفهان و پدر دو دختر بود؛ منبع مینویسد: «تمام دلخوشی او همسر و دو دخترش بود». از او این جمله مانده است: «به همه بگویید من بیگناهم.» شیرین علم هولی آتشگاه ۲۹ ساله بود و در ۱۹ اردیبهشت ۱۳۸۹ در تهران اعدام شد. او از کودکی قالیبافی آموخته بود و به گفتهی منبع «در بدترین شرایط هم لبخندی میزد و میگفت «این نیز بگذرد»». پیکر او به خانوادهاش تحویل داده نشد.
عبدالرحیم صدیقی، گلهدار ۲۶ سالهای که متاهل بود و سه فرزند داشت، در ۲۰ اردیبهشت ۱۳۸۸ اعدام شد؛ منبع میگوید او «به ورزش به ویژه فوتبال علاقه زیادی داشت». جلال زاهدی ۲۶ ساله، کشتیگیر و دارای دیپلم مکانیک، در ۱۳ آذر ۱۳۹۱ در کرمانشاه در ملاءعام به دار آویخته شد و خانوادهاش تنها بعدازظهر همان روز خبردار شدند. گلمحمد محمدی، شهروند ۲۳ سالهی افغانستان که از کودکی در اصفهان زندگی کرده بود، در تیر ۱۴۰۵ اعدام شد.
این فهرست کامل نیست
این ۱۴۶۴ نام همهی کسانی نیستند که بیاعلام اتهام اعدام شدهاند. شمار واقعی بیشتر است و نام بسیاری هرگز منتشر نشده است؛ ما تنها نامی را میافزاییم که منبعی برای آن وجود داشته باشد. بیشترین سهم نامهای این صفحه از کانون حقوق بشر ایران با ۱۰۳۲ مورد آمده است، و پس از آن از بنیاد عبدالرحمن برومند با ۳۰۵ مورد، هرانا با ۲۹۱ مورد، حالوش با ۲۸۰ مورد، شبکه حقوق بشر کردستان با ۸۱ مورد و مرکز حقوق بشر در ایران با ۲۸ مورد. هر نام دستکم یک منبع دارد، ولی برخی از این اعدامهای بیاتهام تنها بر یک منبع تکیه دارند و ممکن است در آینده اتهام یا جزئیات دیگری از آنان روشن شود. برای ۲۵۵ نفر از این فهرست شرحی از زندگی در دست است. اگر یکی از این اعدامشدگان را میشناختید، یا میدانید به چه اتهامی محاکمه شد، خاطره یا اصلاح خود را با ما در میان بگذارید تا یاد او کاملتر بماند.