این صفحه یاد ۹۳ نفری را نگه می‌دارد که برای اتهامی اعدام شدند که به زمانی برمی‌گردد که هنوز زیر ۱۸ سال داشتند. آنان را «کودک‌مجرم» می‌نامند، اما بیشترشان سال‌ها در زندان بزرگ شدند و در جوانی به دار آویخته شدند. همه‌ی ۹۳ نفر اعدام شده‌اند. نخستین اعدام این فهرست در ۱۱ اردیبهشت ۱۳۸۸ رخ داده و آخرین آن در ۲۳ مهر ۱۴۰۵. اتهام‌هایی که به این کودکان نسبت داده شد همان است که منابع گفته‌اند؛ آوردن آن به معنای داوری درباره‌ی گناهشان نیست، و بسیاری از آنان از اعتراف زیر شکنجه یا بر گردن گرفتن کار دیگری سخن گفته‌اند.
سن‌ها، سال‌ها و شهرها
میانه‌ی سنی این گروه هنگام اعدام ۲۱ سال است. کم‌سن‌ترینشان در هنگام اعدام ۱۵ ساله بوده و بر پایه‌ی سنی که منابع ثبت کرده‌اند، ۷ نفر هنگام اعدام هم هنوز زیر ۱۸ سال داشتند؛ یعنی کودکانی که در کودکی اعدام شدند. مسن‌ترین فرد این فهرست هنگام اعدام ۴۰ ساله بوده است؛ فاصله‌ی میان اتهام در نوجوانی و اجرای حکم گاه سال‌ها طول کشیده است. ۷ دختر و زن در این فهرست هستند که منبعشان زن بودنشان را ذکر کرده است.
سال ۱۳۹۲ با ۱۵ نام سنگین‌ترین سال این فهرست است و پس از آن ۱۳۹۳ با ۱۱ نام و ۱۴۰۱ با ۹ نام می‌آیند. در روزهای ۱۱ اسفند ۱۳۹۲ و ۲۹ مرداد ۱۴۰۱ در هر کدام ۴ نفر و در ۲۸ فروردین ۱۳۹۳ سه نفر از این گروه اعدام شدند. بندرعباس با ۱۲ نام پرتکرارترین شهر است و پس از آن کرج با ۱۱، زاهدان با ۱۰، شیراز با ۷ و کرمانشاه با ۵ نام قرار دارند. استان هرمزگان با ۱۴ نام در صدر استان‌هاست.
چند زندگی
بهرام احمدی دانش‌آموز سال آخر ریاضی فیزیک در سنندج بود، نهمین و آخرین فرزند خانواده‌ای کارگری. منبع او را «پسری آرام، مهربان و درسخوان» می‌نامد. در زندان آرزو داشت به سرای سالمندان برود و به پدربزرگ‌ها و مادربزرگ‌هایی سر بزند که فرزندانشان رهایشان کرده‌اند. او در ۷ دی ۱۳۹۱ در ۲۰ سالگی مخفیانه در زندان قزلحصار اعدام شد و خانواده‌اش خبر را از نماینده‌ی مجلس شهرشان شنیدند.
دل آرا دارابی از ده سالگی نقاشی می‌کرد و دانش‌آموز پیش‌دانشگاهی بود. حکم او در ۱۱ اردیبهشت ۱۳۸۸ در رشت، بدون اطلاع وکیل و خانواده، اجرا شد؛ در حالی که به گفته‌ی منبع «رییس قوه قضاییه دستور توقف حکم را برای ۲ ماه صادر کرده بود». ابوالفضل چزانی شراهی، پسر خانواده‌ای فقیر از حاشیه‌ی قم که در سوهان‌پزی کار می‌کرد، در ۶ تیر ۱۳۹۷ اعدام شد. نزدیکانش گفتند: «اعدام برای یک بچه‌ی ۱۴ ساله دور از انسانیت است».
سیده فاطمه سال‌بهی در ۱۵ سالگی به ازدواج مجبور شده بود و به گفته‌ی منبع «در زمان وقوع قتل تنها ۱۷ سال داشت»؛ او در ۲۳ سالگی در شیراز اعدام شد. زینب سکان‌وند لکران هم در ۱۵ سالگی شوهر داده شده بود؛ منبع می‌گوید او «به جای کس دیگری این قتل را بر گردن گرفته و هیچگاه فکر نمی‌کرد در چنین وضعیتی گرفتار شود». علیرضا تاجیکی، نوجوانی که در دوچرخه‌سواری مقام استانی داشت، در ۲۱ سالگی در شیراز اعدام شد و خانواده‌اش گفتند: «ما ۶ سال است مرده‌ایم، فقط خاک رویمان نیست!»
درباره‌ی این فهرست
فهرست کودک‌مجرمان اعدام‌شده کامل نیست. شمار واقعی بیشتر است، چون سن متهم در بسیاری از خبرهای اعدام گفته نمی‌شود و نام بسیاری هرگز منتشر نشد. ما تنها کسی را در این صفحه می‌آوریم که منبعی گفته باشد هنگام اتهام زیر ۱۸ سال داشته است. بیشترین سهم این ۹۳ نام از بنیاد عبدالرحمن برومند با ۷۹ مورد است؛ پس از آن کانون حقوق بشر ایران با ۱۴، حال‌وش با ۱۱، هرانا با ۱۰ و شبکه حقوق بشر کردستان با ۷ مورد. هر نام دست‌کم یک منبع دارد و برخی فقط یکی. برای ۶۴ نفر شرحی از زندگی در دست است. اگر یکی از این کودکان و جوانان را می‌شناختید، خاطره یا اصلاح خود را با ما در میان بگذارید.