این صفحه یاد ۲۹ تن از مردم سقز، در استان کردستان، را نگه می‌دارد. فهرست از ۱۳ آبان ۱۳۹۲ آغاز می‌شود و به ۶ آذر ۱۴۰۳ می‌رسد. فهرست سقز کوتاه است، اما سرنوشت‌ها در آن گوناگون‌اند: ۱۳ نفر اعدام شده‌اند، ۸ نفر در اعتراضات کشته شده‌اند، ۴ نفر بیرون از اعتراضات به دست نیروهای حکومتی کشته شده‌اند، یک نفر در بازداشت جان باخته و ۳ نفر هنوز در خطر اجرای حکم اعدام‌اند.
سال‌ها و سن‌ها
سال ۱۴۰۱ با ۱۰ نام بیشترین سهم را دارد. پس از آن سال ۱۴۰۳ با ۵ نام، سال‌های ۱۳۹۵، ۱۳۹۹ و ۱۴۰۲ هر کدام با ۴ نام، و سال‌های ۱۳۹۲ و ۱۳۹۳ هر کدام با یک نام آمده‌اند. روز ۱۳ مرداد ۱۳۹۵ با ۳ نام و روز ۸ فروردین ۱۳۹۹ با ۲ نام، روزهایی‌اند که بیش از یک نفر از این شهر در آن جان داد. سن‌ها از ۱۷ تا ۶۶ سال است و میانه‌ی آن ۳۴ سال. یک نفر زیر ۱۸ سال بوده و منابع درباره‌ی ۷ نفر، یعنی بخش بزرگی از این فهرست کوتاه، نوشته‌اند که زن بوده‌اند.
شیرکو معارفی، نخستین نام
شیرکو معارفی ۳۳ ساله و مجرد بود. یکی از دوستانش او را چنین به یاد می‌آورد: «آدم شوخ طبع و سرزنده‌ای بود و همیشه می‌خندید». منبع می‌نویسد او در سال ۱۳۸۳ به کومله پیوست و ۴ سال پیشمرگه بود، و در زندان به خاطر داشتن یک کتاب شعر کردی دو شب را در انفرادی گذراند. از او این جمله مانده است: «تنها کوله باری مملو از عشق به انسانیت و نوازش آزادی بر دوش داشتم». او در ۱۳ آبان ۱۳۹۲، بی‌خبر از خانوادهاش، در سالن ملاقات زندان مرکزی سقز به دار آویخته شد. اتهامی که به او نسبت دادند محاربه بود؛ این عنوانی است که دادگاه به کار برد، نه حکمی بر گناه.
فریدون محمودی و شایان سعیدپور
فریدون محمودی ۳۲ ساله آرماتوربند ساختمان بود. برای کمک به خرج خانواده درس را رها کرده بود و به نوشته‌ی منبع، «او خانوادهاش را بسیار دوست داشت، شخصیتی آرام داشت و انسانی بسیار مهربان بود.» از او این آرزو مانده است: «کاش بتوانم کاری انجام دهم.» در ۲۸ شهریور ۱۴۰۱ با گلوله کشته شد و شبانه و بی‌مراسم به خاک سپرده شد. یکی از نزدیکانش گفته است: «فریدون من کم‌خونی داشت… شما با خودتان هم صادق نیستید.»
شایان سعیدپور ۲۲ ساله در ورزش زورخانه‌ای «به مقام اول استانی و مقام سوم کشوری نیز دست یافته بود». خانوادهاش می‌گویند در زمان وقوع جرم «وی دقیقاً ۱۷ سال و ۱۰ ماه و ۲۵ روز سن داشت.» او در ۲ اردیبهشت ۱۳۹۹ اعدام شد. نوید فتحی، مجرد، دو بار تا پای چوبه‌ی دار رفت و بازگردانده شد، اما در ۵ شهریور ۱۳۹۳ در زندان سقز اعدام شد.
آزاد شهابی و هیمن احمدی
آزاد شهابی ۳۸ ساله، شیخ خانقاه شیخ عبدالقادر گیلانی در سقز، «متاهل و دارای دو فرزند بود». او کارشناسی علوم سیاسی داشت و به ورزش زورخانه‌ای، شعر و موسیقی علاقه‌مند بود. منبع می‌نویسد او «بدون آنکه کسی مطلع شود به خانواده‌های جانباختگان اعتراضات در کردستان کمک می‌کرد». در ۲۸ تیر ۱۴۰۳ سه فرد ناشناس به خانقاه او در محله‌ی تپه مالان حمله کردند و او در بیمارستان جان باخت. خانوادهاش گفته‌اند: «خانواده به دنبال سه فرد مظنون نیستند، بلکه به دنبال افکار و اندیشه‌های پشت این قتل‌ها هستند». هیمن احمدی ۴۵ ساله، «پدر یک فرزند»، نیز در ۱۲ اردیبهشت ۱۴۰۳ بیرون از اعتراضات کشته شد.
منابع و ناتمامی
این ۲۹ نام همه‌ی جاویدنامان سقز نیستند؛ شمار واقعی بیشتر است و نام بسیاری منتشر نشده. در سقز نیز ما فقط نام‌هایی را می‌آوریم که منبعی آن‌ها را گزارش کرده است. بیشترین سهم را شبکه حقوق بشر کردستان با ۲۸ مورد دارد، پس از آن بنیاد عبدالرحمن برومند و کانون حقوق بشر ایران هر کدام با ۱۶، ویکی‌پدیای فارسی با ۸، شبکه حقوق بشر کردستان (نسخه‌ی انگلیسی) با ۶، ویکی‌پدیای انگلیسی با ۵، وب‌سایت کانون حقوق بشر ایران با ۳، هرانا با ۲، و وب‌سایت ایران‌وایر و هه‌نگاو هر کدام با یک مورد. اگر یکی از این مردم سقز را می‌شناختید، خاطره یا تصحیح خود را برای ما بفرستید.