این صفحه یاد ۳۳۱ تن را نگه میدارد که در آبان ۱۴۰۱ جان دادند؛ از ۱ آبان ۱۴۰۱ تا ۳۰ آبان ۱۴۰۱. ۲۶۷ نفر از آنان در اعتراضات کشته شدند؛ اعتراضاتی که از پاییز آن سال با نام «زن، زندگی، آزادی» شناخته میشود. ۴۱ نفر در همین ماه اعدام شدند، ۱۱ نفر در بازداشت جان باختند، ۹ نفر بیرون از اعتراضات به دست نیروهای حکومتی کشته شدند، یک نفر در شرایطی مشکوک درگذشت و ۲ نفر در خطر اجرای حکم اعداماند.
روزها و شهرها
پرشمارترین روز این ماه ۲۵ آبان ۱۴۰۱ است با ۳۴ نام. پس از آن ۱۳ آبان ۱۴۰۱ و ۲۶ آبان ۱۴۰۱ هر کدام با ۲۴ نام، ۴ آبان ۱۴۰۱ با ۱۹ نام و ۵ آبان ۱۴۰۱ با ۱۷ نام میآیند. کشتهشدگان آبان ۱۴۰۱ در شهرهای بسیار جان دادند: تهران با ۲۱ نام، شیراز با ۱۸، زاهدان با ۱۷، سنندج، خاش و بوکان هر کدام با ۱۶، کرج با ۱۴، مهاباد با ۱۳، ایذه و جوانرود هر کدام با ۱۰، پیرانشهر با ۷ و دزفول با ۶. در میان استانها، سیستان و بلوچستان با ۴۰ نام، آذربایجان غربی با ۳۹ و کردستان با ۲۷ پیشاند.
سنها از ۷ تا ۷۰ سال است و میانهی آن ۲۶ سال. ۳۲ نفر زیر ۱۸ سال بودهاند و منابع دربارهی ۴۳ نفر نوشتهاند که زن بودهاند.
ایذه، ۲۵ آبان
کیان پیرفلک «محصل کلاس سوم دبستان» بود، فرزند اول خانوادهای چهارنفره با برادری کوچک به نام رادین. «دوست داشت مهندس روباتیک شود و بسیار باهوش بود». از او ویدیویی مانده که قایقی را که خودش ساخته امتحان میکند: «به نام خداوند رنگین کمان، این قایق را ســاختم». در ۲۵ آبان ۱۴۰۱ در ماشین خانواده در ایذه کشته شد؛ روایتی که از آن لحظه مانده، چنین است: «شیشههای ماشین بالا بود، بعد ماشین را به رگبار بستند.»
آرتین رحمانی پیانی ۱۷ ساله، فرزند اول خانوادهای پنجنفره، در تعمیرگاه مکانیکی کار میکرد و آرزو داشت روزی تعمیرگاه خودش را داشته باشد. برای مادرش نوشته بود: «شرمندهام مادر. میخواهم در راهی قدم بگذارم که شاید جوانیام را نبینی». یکی از نزدیکانش میگوید: «همیشه وقتی لباسهای آرتین را میبینم، لباسهای روغنی که بوی شرافت میدهند، حسرت میخورم که به آرزویش نرسید».
شهرهای دیگر
جواد رضایی لفمجانی ۴۷ ساله، سنگتراشی که نقش فروهر حک میکرد و پدر ۲ فرزند بود، در ۲۵ آبان با ساچمه از نزدیک کشته شد. جواد موسوی ۳۹ ساله، کارشناس ایمنی و پدر ۲ کودک که همیشه جعبهی کمکهای اولیه همراه داشت، در ۲۶ آبان در خوراسگان اصفهان با شلیک به صورت کشته شد. برهان کرمی ۳۲ ساله، گچکار و پدر کودکی خردسال، هر هفته به کوه شاهو میرفت. حبیبالله فتحی ۶۲ ساله، پدر ۸ فرزند، در دیواندره کشته شد؛ خانوادهاش گفتهاند: «قاتل عزیز ما جمهوری اسلامی است.»
سارینا ساعدی ۱۶ ساله در سنندج، که آرزو داشت پزشک یا استاد دانشگاه شود، و زانیار الله مرادی ۲۵ ساله در همان شهر؛ فرشته احمدی ۳۲ ساله، که در روز تولدش در مهاباد کشته شد، و کبری شیخ سقا ۵۲ ساله در همان روز؛ علی کردکلاهوری، معلم روستای بورتا، در خاش؛ و شهریار محمدی ۲۸ ساله در بوکان، همه از جاویدنامان همین ماهاند.
منابع و ناتمامی
۳۳۱ نام همهی جاویدنامان آبان ۱۴۰۱ نیست؛ شمار واقعی بیشتر است و فهرست ما تنها نامهای دارای منبع را در بر دارد. منابع اصلی کانون حقوق بشر ایران با ۳۴۰ مورد، ویکیپدیای فارسی با ۲۰۹، وبسایت کانون حقوق بشر ایران با ۱۲۵، شبکه حقوق بشر کردستان با ۱۰۳، ویکیپدیای انگلیسی با ۹۶، بنیاد عبدالرحمن برومند با ۷۲، شبکه حقوق بشر کردستان (نسخهی انگلیسی) با ۶۷، حالوش با ۲۷ و ههنگاو با ۲۵ مورد هستند. اگر یکی از جاویدنامان این ماه را میشناختید، خاطره یا تصحیح خود را برای ما بفرستید.