این صفحه یاد ۶۰۹ تن را نگه می‌دارد که نامشان با مشهد پیوند خورده است؛ از ۲۱ تیر ۱۳۸۸ تا ۸ مهر ۱۴۰۵. ۳۴۸ نفر از آنان در اعتراضات کشته شده‌اند و ۲۳۴ نفر اعدام شده‌اند. ۶ نفر در بازداشت جان باخته‌اند و ۲ نفر به دست نیروهای حکومتی کشته شده‌اند. برای گروهی دیگر سرنوشت هنوز معلق است: ۸ نفر به اعدام محکوم شده‌اند، ۷ نفر با اتهامی روبه‌رو هستند که مجازاتش اعدام است، حکم ۲ نفر تأیید شده و ۲ نفر در خطر اجرای حکم‌اند.
دو سال سنگین
دو سال در این صفحه بیش از همه سنگینی می‌کنند. سال ۱۳۸۹ با ۱۲۳ نام، که بیشترشان در چند روز معدود ثبت شده‌اند: در ۱۹ مرداد ۱۳۸۹، ۷۲ نفر در یک روز ثبت شده‌اند، در ۱۹ خرداد ۱۳۸۹، ۲۰ نفر و در ۲۹ آذر ۱۳۸۹، ۱۳ نفر. و سال ۱۴۰۴ با ۳۷۳ نام: در ۱۸ دی ۱۴۰۴، ۱۰۴ نفر و در ۱۹ دی ۱۴۰۴، ۶۸ نفر در مشهد کشته شدند. سال‌های ۱۴۰۵ با ۲۲ نام، ۱۴۰۱ با ۱۵ نام و ۱۳۹۹ با ۱۱ نام پس از این دو می‌آیند.
سن‌ها از ۸ تا ۷۴ سال است و میانه‌ی آن ۲۷ سال. ۳۵ نفر از این مردم زیر ۱۸ سال بوده‌اند و منابع درباره‌ی ۳۴ نفر نوشته‌اند که زن بوده‌اند. ۴۵۹ نفر در استان خراسان رضوی ثبت شده‌اند. برای ۸۱ نفر شرحی از زندگی داریم.
کسانی که برای کمک ایستادند
حمید مهدوی ۳۸ ساله، «آتش‌نشان و ورزشکار شناخته‌شده در مشهد»، شامگاه ۱۸ دی ۱۴۰۴ هنگامی که به مجروحان کمک می‌کرد، گلوله‌ای به گلویش خورد. ویدیویی از او مانده که جعفر جاویدی زخمی را بر دوش گرفته است. جعفر جاویدی ۲۹ ساله خودش «با تجهیزات کمک‌های اولیه پزشکی در محل اعتراضات حضور پیدا کرد تا به مداوای مجروحان بپردازد»؛ او پیش‌تر در ۱۴۰۱ بازداشت شده و ۳۷ ماه زندان گرفته بود. از او این جمله مانده است: «اگر ما نریم، چه کسی باید بره؟» مرتضی اژدری گوش ۳۸ ساله، خیاطی بیکارشده و «پدر دو فرزند ۱۳ و ۱۰ ساله و مستاجر»، در بلوار طبرسی هنگام کمک به دوست تیرخورده‌اش کشته شد.
نوجوانان مشهد
ابوالفضل نوروزی عنبرکه ۱۴ ساله از خرداد در تعمیرگاه ماشین‌های سنگین کار می‌کرد تا موتورسیکلتی بخرد؛ در ۱۸ دی ۱۴۰۴ با شلیک به سر کشته شد. پرهام محرابی ۱۹ ساله، «نوجوانی آرام، مهربان و محبوب»، کنار پل هفت‌تیر «در آغوش پدرش کشته شد». پدرش به او گفته بود: «نرو، برایت پلی‌استیشن ۵ می‌خرم.» ابوالفضل آدینه‌زاده ۱۶ ساله، دانش‌آموز الکترونیک، در ۱۶ مهر ۱۴۰۱ مقابل دانشگاه فردوسی با ساچمه کشته شد. او گفته بود: «دلم میخواهد مردم شاد باشن، شادی بعد از آزادی همه خوشحال برقصند.»
دیگران
جواد ضابط‌لقائی ۳۵ ساله نانوا بود و قرار بود دو روز بعد به خواستگاری برود. عباسعلی رمضانی ۷۴ ساله، زندانی سیاسی دهه‌ی ۶۰، با پابند الکترونیکی در خیابان وکیل‌آباد گلوله خورد. آرش طلوع شیخ‌زاده ۳۵ ساله، باریستا، در ۱۷ بهمن بازداشت شد و در بازداشت جان باخت.
مجیدرضا رهنورد پائین‌ده ۲۳ ساله، کارگر میوه‌فروشی، در ۲۱ آذر ۱۴۰۱ در ملاعام با جرثقیل اعدام شد، ۱۳ روز پس از نخستین جلسه‌ی دادگاه. او خواسته بود: «(برمزارم) شادی کنند! آهنگ شاد پخش کنند!» ابراهیم حاجتی که در ۱۶ سالگی بازداشت شده بود، در ۳۱ فروردین ۱۳۹۳ در ۲۰ سالگی در زندان وکیل‌آباد اعدام شد. اتهام‌ها همان است که مقامات گفتند، نه حکمی بر گناه.
منابع و ناتمامی
۶۰۹ نام همه‌ی جاویدنامان مشهد نیست؛ شمار واقعی بیشتر است و ما تنها نام‌های دارای منبع را می‌آوریم. منابع اصلی هرانا با ۲۶۵ و ۴۴ مورد، ایران اینترنشنال با ۲۴۶، بنیاد عبدالرحمن برومند با ۱۵۱، وب‌سایت کانون حقوق بشر ایران با ۱۴۸، مرکز حقوق بشر در ایران با ۱۰۴، کانون حقوق بشر ایران با ۷۱، وب‌سایت ایران اینترنشنال با ۴۶، ایندیپندنت فارسی با ۳۶ و ایران اینترنشنال (انگلیسی) با ۳۲ مورد هستند. اگر یکی از این مردم مشهد را می‌شناختید، خاطره یا تصحیح خود را برای ما بفرستید.