این صفحه یاد ۲۰ تن از مردم سراوان، شهری در استان سیستان و بلوچستان، را نگه میدارد. نخستین تاریخ این فهرست ۷ خرداد ۱۳۹۳ است و آخرین آن ۲۷ خرداد ۱۴۰۵. فهرست سراوان کوتاه است، اما گوناگونی سرنوشتها در آن چشمگیر است: ۱۵ نفر اعدام شدهاند، ۲ نفر بیرون از اعتراضات به دست نیروهای حکومتی کشته شدهاند، ۲ نفر در اعتراضات کشته شدهاند و یک نفر در بازداشت جان باخته است.
سالها و روزها
نامهای سراوان در سالهای گوناگون پخش شدهاند. سال ۱۴۰۱ با ۶ نام و سال ۱۳۹۳ با ۵ نام بیشترین سهم را دارند. پس از آن ۲ نام در ۱۳۹۷، ۲ نام در ۱۴۰۰، و یک نام در هر یک از سالهای ۱۳۹۶، ۱۴۰۲، ۱۴۰۳، ۱۴۰۴ و ۱۴۰۵ آمده است. دو روز در این فهرست هر کدام سه نام دارند: ۷ خرداد ۱۳۹۳، که فهرست با آن آغاز میشود، و ۱۹ آذر ۱۴۰۱. روز ۱۶ مرداد ۱۳۹۳ نیز دو نام دارد. یعنی در سال ۱۳۹۳، بیشتر نامهای سراوان در دو روز ثبت شدهاند؛ روزهایی که چند نفر با هم به دار آویخته شدند یا جان دادند.
فاصلهی سنی در این صفحه بسیار زیاد است: کوچکترین فرد ۸ سال داشت و بزرگترین ۶۵ سال. میانهی سنها ۳۵ سال است. ۲ نفر از این ۲۰ نفر زیر ۱۸ سال بودهاند. منابع دربارهی ۴ نفر بهروشنی نوشتهاند که زن بودهاند؛ یعنی یکپنجم این فهرست.
فرزاد ملازهی
تنها کسی که در این صفحه جزئیاتی از او در دست داریم، فرزاد ملازهی است. او «نوجوان ۱۵ ساله» و «فرزند نصرالله» بود و منبع مینویسد «ساکن سراوان» بود. او در ۲۷ خرداد ۱۴۰۵، بیرون از اعتراضات، به دست نیروهای حکومتی کشته شد؛ آخرین نام این صفحه.
منبع شرح میدهد که پس از زخمی شدن او چه گذشت: «نیروهای حاضر پس از مجروح شدن این نوجوان، با وجود نزدیکی محل حادثه به بیمارستان ایرانمهر، از انتقال فوری وی به مرکز درمانی جلوگیری کرده و مانع نزدیک شدن شهروندان برای کمکرسانی به او شدهاند.» نوجوانی پانزدهساله، چند قدم دور از بیمارستان، و مردمی که نگذاشتند به او برسند. از زندگی او، از مدرسهاش یا آرزوهایش، منابع ما چیزی نگفتهاند؛ تنها نام پدرش و سنش را میدانیم.
نوزده نام دیگر
برای نوزده نفر دیگر سراوان، منابع جز نام، تاریخ و گاه سن چیزی ثبت نکردهاند. ما نمیدانیم کودک هشتسالهای که در این فهرست است، که بود و چگونه جان داد. نمیدانیم چهار زنی که منابع از آنان نام بردهاند، چه زندگیای داشتند. نمیدانیم پانزده اعدامشدهی این شهر چه کسانی را پشت سر گذاشتند. این سکوت، به خودی خود بخشی از روایت سراوان است: خبرهای این شهر کوتاه و دیرهنگام منتشر میشوند و اغلب جز یک نام چیزی در آنها نیست. اتهامی که به اعدامشدگان نسبت داده شده، همانی است که مقامات یا منابع گفتهاند، نه حکمی بر گناه.
منابع و ناتمامی فهرست
این ۲۰ نام، همهی جاویدنامان سراوان نیستند. شمار واقعی به احتمال زیاد بسیار بیشتر است و نام بسیاری هرگز منتشر نشده؛ این صفحه تنها نامهایی را در بر دارد که منبعی آنها را گزارش کرده است. منابع این صفحه بنیاد عبدالرحمن برومند و کانون حقوق بشر ایران هر کدام با ۱۰ مورد، حالوش با ۹ مورد و یک مورد دیگر، ویکیپدیای فارسی و ویکیپدیای انگلیسی هر کدام با ۲ مورد، و العربیه فارسی و وبسایت کانون حقوق بشر ایران هر کدام با یک مورد هستند. برخی ثبتها تنها یک منبع دارند و ممکن است در سن یا تاریخ خطا داشته باشند.
اگر یکی از این ۲۰ نفر را میشناختید، اگر در سراوان زندگی میکنید یا از خانوادهی یکی از آنان خبر دارید، از شما میخواهیم خاطره یا تصحیحی برای ما بفرستید.