اندیشکده یارمحمودیخبر و تحلیل بی‌سانسور ایران
این فهرست کامل نیست. درباره‌ی روش کار · اطلاعی دارید؟ نامی را ثبت کنید

هنرمندان

بنا بر زندگی‌نامه‌ای که منابع آورده‌اند

۳۳ نام۲۷ در اعتراضات کشته شد۳ اعدام شد۲ به اعدام محکوم شده است۱ با اتهامی روبه‌روست که مجازات آن اعدام است۴ زیر ۱۸ سال۲۵ با روایت زندگی

این صفحه یاد ۳۳ هنرمند را نگه می‌دارد؛ نقاشان، بازیگران، خوانندگان، رپرها، طراحان و عروسک‌سازانی که منابع، در شرح زندگی‌شان، از هنرشان گفته‌اند. نخستین تاریخ این صفحه ۱۱ اردیبهشت ۱۳۸۸ است و آخرین آن ۲۲ مهر ۱۴۰۵. ۲۷ نفر از آنان در اعتراضات کشته شدند و ۳ نفر اعدام شدند. ۲ نفر به اعدام محکوم شده‌اند و یک نفر با اتهامی روبه‌روست که مجازات آن اعدام است.

دی ۱۴۰۴

بیشتر نام‌های این صفحه، ۲۶ نام، به سال ۱۴۰۴ تعلق دارد؛ ۱۳ هنرمند در ۱۸ دی ۱۴۰۴ و ۷ هنرمند در ۱۹ دی ۱۴۰۴ کشته شدند. از سال ۱۴۰۵ نیز ۲ نام در این صفحه هست. تهران با ۱۳ نام، اصفهان با ۵، مشهد با ۳ و کرمانشاه با ۲ نام بیشترین سهم را دارند. سن‌ها از ۱۶ تا ۵۱ سال است و میانه‌ی آن ۲۸ سال. ۴ نفر زیر ۱۸ سال بوده‌اند و منابع درباره‌ی ۸ نفر نوشته‌اند که زن بوده‌اند. برای ۲۵ نفر از این ۳۳ نفر شرحی از زندگی در دست است و از دیگران گاه تنها نام، شهر و تاریخ مانده است.

صحنه و صدا

احمد عباسی ۲۸ ساله، بازیگر و طراح صحنه‌ی تئاتر، از ۳ دی درگیر اجرای نمایش «ستاره» در تماشاخانه‌ی هیلاج تهران بود؛ او پیش‌تر مدیر تولید نمایش «خماری» و بازیگر نمایش «لحظه‌ی زا» بود. در ۱۸ دی ۱۴۰۴ گلوله خورد و پیش از آنکه خانواده‌اش به او برسند، جان داد. ریحانه یوسفی ۲۸ ساله، بازیگر تئاتر که «پرانرژی و عاشق صحنه بود»، شامگاه ۱۹ دی در نازی‌آباد کشته شد. آریا هنرمند ۲۷ ساله، رپر و آهنگساز، سه روز پیش از مرگش ترانه‌ای با نام «آزادی» منتشر کرده بود؛ او در ۱۸ دی در نازی‌آباد با دو گلوله‌ی جنگی کشته شد. ابوالفضل یغموری ۱۷ ساله، رپری با نام هنری «فاتح» که تازه رپ‌خوانی را آغاز کرده بود، در فردیس پس از ۴۰ دقیقه خونریزی در خیابان جان داد. بابک جمالی، خواننده‌ای در اراک و پدر دو کودک، نیکان چهارساله و رادمان یک‌ساله، به نوشته‌ی منبع «برای ساختن آینده‌ای بهتر برای فرزندانش» به اعتراض رفته بود.

رنگ و طرح

صهبا رشتیان ۲۳ ساله، دانش‌آموخته‌ی انیمیشن دانشگاه هنر اصفهان و کمک‌داور فوتبال زنان، در ۱۹ دی ۱۴۰۴ در اصفهان کشته شد؛ منبع می‌نویسد او «به نمادی از این اعتراضات تبدیل شده است». امیرعلی زارعی ۳۵ ساله، دانشجوی دانشگاه هنر و نوازنده، جلوی چشمان خواهرش جان داد. امیر یکتائی یگانه ۱۶ ساله، دی‌جی و نوازنده‌ی پرکاشن، در قرچک کشته شد. رضا مرادی ۱۷ ساله، شاگرد صافکار و نقاش خودرو در ازنا، که درباره‌ی دلیل اعتراضش گفته بود: «بدبختی، نداری و گرانی.»، در ۱۵ دی ۱۴۰۴ در بیمارستان جان باخت.

اعدام‌شدگان

دل آرا دارابی ۲۲ ساله، که «از سن ده سالگی نقاشی می‌کرد» و نمایشگاه آثارش در زندان توجه‌ها را به پرونده‌اش جلب کرده بود، در ۱۱ اردیبهشت ۱۳۸۸ در رشت اعدام شد؛ نخستین نام این صفحه. علی‌سینا مصطفوی، نوازنده و کوهنوردی اهل بم، در مهر ۱۴۰۵ به اتهام «اقدام مسلحانه» اعدام شد. این اتهام‌ها روایت مقامات است، نه حکمی بر گناه.

منابع و ناتمامی

این ۳۳ نام همه‌ی هنرمندان جاویدنام نیست؛ تنها کسانی را در بر دارد که منابع از هنرشان گفته‌اند. منابع اصلی وب‌سایت کانون حقوق بشر ایران با ۲۷ مورد، ایران اینترنشنال با ۲۱، هرانا با ۲۰، ویکی‌پدیای انگلیسی با ۱۸، وب‌سایت ایران اینترنشنال با ۱۵، ویکی‌پدیای فارسی با ۱۱، ایران اینترنشنال (انگلیسی) با ۱۰، ایران‌وایر با ۸، ایندیپندنت فارسی با ۷ و رادیو اروپای آزاد با ۵ مورد هستند. اگر یکی از این هنرمندان را می‌شناختید، از کارشان یا از خودشان، خاطره یا تصحیح خود را برای ما بفرستید.

نام‌ها بر پایه‌ی سال

سال خورشیدی رویداد اصلی؛ تنها نام‌هایی که در این فهرست ثبت شده‌اند.

۰۱۲۲۵۳۷۵۰۱۳۸۸۱۳۸۹۱۳۹۰۱۳۹۱۱۳۹۲۱۳۹۳۱۳۹۴۱۳۹۵۱۳۹۶۱۳۹۷۱۳۹۸۱۳۹۹۱۴۰۰۱۴۰۱۱۴۰۲۱۴۰۳۱۴۰۴۱۴۰۵
نمایش جدول
تاریخنام
۱۳۸۸۱
۱۳۸۹۰
۱۳۹۰۰
۱۳۹۱۰
۱۳۹۲۰
۱۳۹۳۰
۱۳۹۴۰
۱۳۹۵۰
۱۳۹۶۰
۱۳۹۷۰
۱۳۹۸۰
۱۳۹۹۰
۱۴۰۰۰
۱۴۰۱۱
۱۴۰۲۰
۱۴۰۳۰
۱۴۰۴۲۶
۱۴۰۵۲

نام‌ها

نامسنتاریخشهرسرنوشت
دل آرا دارابیزیر ۱۸ سال*۲۲۱۱ اردیبهشت ۱۳۸۸رشتاعدام شد
رضا مرادی عبدالوندزیر ۱۸ سال۱۷۱۴ دی ۱۴۰۴ازنادر اعتراضات کشته شد
سروش سلیمانی*۲۸۱۴ دی ۱۴۰۴هفشجاندر اعتراضات کشته شد
آریا هنرمند۲۷۱۸ دی ۱۴۰۴تهراندر اعتراضات کشته شد
احمد عباسی۲۸۱۸ دی ۱۴۰۴تهراندر اعتراضات کشته شد
امیر حسین ملکشاهی۲۸دی ۱۴۰۴تهراندر اعتراضات کشته شد
امیر یکتائی یگانهزیر ۱۸ سال۱۶۱۸ دی ۱۴۰۴قرچکدر اعتراضات کشته شد
حسین طهرانچی۳۱۱۸ دی ۱۴۰۴تهراندر اعتراضات کشته شد
شبنم فردوسی۳۷دی ۱۴۰۴تهراندر اعتراضات کشته شد
فؤاد صفایی*۲۴۱۸ دی ۱۴۰۴تهراندر اعتراضات کشته شد
محدثه شهبازی۲۰۱۸ دی ۱۴۰۴تهراندر اعتراضات کشته شد
ملیکا دستیاب*۲۱۱۸ دی ۱۴۰۴کرمانشاهدر اعتراضات کشته شد
مهدی سلحشور۵۱۱۸ دی ۱۴۰۴مشهددر اعتراضات کشته شد
پویا فراگردی۳۷دی ۱۴۰۴تهراندر اعتراضات کشته شد
یاسر مدیرروستا۴۴۱۸ دی ۱۴۰۴کرجدر اعتراضات کشته شد
یسنا اسکندری۴۴دی ۱۴۰۴تهراندر اعتراضات کشته شد
ابوالفضل یغموریزیر ۱۸ سال۱۷۱۹ دی ۱۴۰۴فردیسدر اعتراضات کشته شد
بابک جمالیدی ۱۴۰۴اراکدر اعتراضات کشته شد
ریحانه یوسفی۲۸۱۹ دی ۱۴۰۴تهراندر اعتراضات کشته شد
صهبا رشتیان۲۳دی ۱۴۰۴اصفهاندر اعتراضات کشته شد
مجید بویری۴۴۱۹ دی ۱۴۰۴اصفهاندر اعتراضات کشته شد
محدثه مالکی۲۶۱۹ دی ۱۴۰۴مشهددر اعتراضات کشته شد
مریم ابراهیم زاده۴۵۱۹ دی ۱۴۰۴تهراندر اعتراضات کشته شد
صهبا رشتیان*۲۳۲۵ دی ۱۴۰۴اصفهاندر اعتراضات کشته شد
امیرعلی زارعی۳۵دی ۱۴۰۴تهراندر اعتراضات کشته شد
علی میررضاییشهریور ۱۴۰۵بابلاعدام شد
علی‌سینا مصطفوی۳۹مهر ۱۴۰۵کرماناعدام شد
سپهر امیرزادهاصفهانبه اعدام محکوم شده است
سیما انبایی فریمانیمشهدبا اتهامی روبه‌روست که مجازات آن اعدام است
محمد (شاهو) شیرازی۴۴دی ۱۴۰۴شهریاردر اعتراضات کشته شد
مریم سلیمیان۲۴دی ۱۴۰۱تهراندر اعتراضات کشته شد
ملیکا دست یابزیر ۱۸ سال۱۶کرمانشاهدر اعتراضات کشته شد
مهنام نواب صفوی۲۲اصفهانبه اعدام محکوم شده است

اطلاعی دارید؟ نامی را ثبت کنید