اندیشکده یارمحمودیخبر و تحلیل بی‌سانسور ایران
این فهرست کامل نیست. درباره‌ی روش کار · اطلاعی دارید؟ نامی را ثبت کنید

کارگران

بنا بر زندگی‌نامه‌ای که منابع آورده‌اند

۷۲ نام۴۰ در اعتراضات کشته شد۲۰ اعدام شد۵ در بازداشت جان باخت۱ در خارج از ایران ترور شد۸ زیر ۱۸ سال۷۱ با روایت زندگی

این صفحه یاد ۷۲ کارگر را نگه می‌دارد؛ کارگران ساختمانی، روزمزدها، جوشکارها، کارگران کارگاه و کارخانه و کسانی که از نوجوانی برای نان خانواده کار کردند. نخستین تاریخ این صفحه ۲۱ فروردین ۱۳۸۸ است و آخرین آن ۲۰ مرداد ۱۴۰۵. ۴۰ نفر از آنان در اعتراضات کشته شدند و ۲۰ نفر اعدام شدند. ۵ نفر در بازداشت جان باختند. یک نفر در خارج از ایران ترور شد، یک نفر بیرون از اعتراضات و یک نفر دیگر به دست نیروهای حکومتی کشته شدند و یک نفر در شرایطی مشکوک درگذشت. حکم اعدام یک نفر تأیید شده، یک نفر به اعدام محکوم شده و یک نفر با اتهامی روبه‌روست که مجازات آن اعدام است.

سال‌ها و شهرها

نام کارگران در تقریباً همه‌ی سال‌های این فهرست دیده می‌شود، از ۲ نام در ۱۳۸۸ تا ۴ نام در ۱۳۹۵، اما سال ۱۴۰۴ با ۳۷ نام بیش از نیمی از صفحه را در بر دارد؛ ۱۹ کارگر در ۱۸ دی ۱۴۰۴، ۷ کارگر در ۱۹ دی ۱۴۰۴ و ۳ کارگر در ۱۳ دی ۱۴۰۴ کشته شدند. تهران با ۱۴ نام، کرج با ۱۱، کرمانشاه با ۵ و مشهد با ۴ نام بیشترین شمار را دارند. سن‌ها از ۱۵ تا ۵۴ سال است و میانه‌ی آن ۲۸ سال. ۸ نفر زیر ۱۸ سال بوده‌اند؛ کودکانی که به جای مدرسه کار می‌کردند. منابع درباره‌ی ۳ نفر نوشته‌اند که زن بوده‌اند.

دی ۱۴۰۴

مصیب نظامی ۳۲ ساله، کشاورز و کارگر در بروجرد، که به نوشته‌ی منبع با وجود تحصیلات «تن به کار در نهادهای حکومتی و دولتی نداده بود»، نان‌آور مادر سالخورده و خواهرش بود. از او این جمله مانده است: «اگر کشته شدم، به خون من خیانت نکنید.» او در ۱۸ دی ۱۴۰۴ زخمی شد و به نوشته‌ی منبع، پس از انتقال به بیمارستان با تیر خلاص کشته شد. پارسا رحمتی، تنها پسر خانواده، که پس از دیپلم برای کمک به خرج خانه در کارگاهی کوچک کار می‌کرد، در همان روز در محله‌ی فلاح تهران با گلوله به گردن کشته شد. محسن قهرمان‌پور ۲۲ ساله، کارگری که تازه کار کانکس‌سازی را آغاز کرده بود و می‌خواست کارآفرین شود، در تهرانپارس از فاصله‌ی یک متری هدف قرار گرفت.

پیش‌تر

فرزاد انصاری‌فر ۲۷ ساله، کارگر ساختمانی در بهبهان که برای کمک به خانواده مدرسه را رها کرده بود و کاشی‌کاری و موزاییک‌کاری می‌کرد، در ۲۵ آبان ۱۳۹۸ از پشت گلوله خورد. احسان‌الله احسانی ۲۰ ساله، کارگر جوشکار و بنای افغانستانی از قوم هزاره، ساکن یزد و فوتبالیست، که به سبب رفتار تبعیض‌آمیز مدرسه را ترک کرده بود، در ۳۱ اردیبهشت ۱۳۹۵ در بازداشت جان باخت.

اعدام‌شدگان

از ۲۰ کارگر اعدام‌شده، چند نفر در یک روز یا یک پرونده به دار آویخته شدند. جهانگیر دهقانی ۲۸ ساله، کارگر بازیافت زباله، و برادرش جمشید در ۱۳ اسفند ۱۳۹۳ در رجایی‌شهر اعدام شدند؛ هادی حسینی ۳۱ ساله، کارگر ساده و پدر پسری هشت‌ساله، نیز در همان روز. سیدمحمد حسینی ۳۹ ساله، کارگر شرکت مرغک قزوین که به کودکان فقیر رایگان ورزش رزمی می‌آموخت، در ۱۷ دی ۱۴۰۱ اعدام شد؛ او گفته بود: «من بدون پدر و مادر و با سختی بزرگ شدم». علیرضا مددپور، که برای خرج تحصیل کارگری می‌کرد، در ۶ شهریور ۱۳۹۵ و محسن نصیری، دستفروشی از خانواده‌ای کارگری، در ۲۲ دی ۱۳۹۴ اعدام شدند. اتهام‌ها روایت مقامات است، نه حکمی بر گناه.

منابع و ناتمامی

این ۷۲ نام همه‌ی کارگران جاویدنام نیست؛ تنها کسانی را در بر دارد که منابع از کارشان گفته‌اند، و درباره‌ی بسیاری از کارگران در منابع شغلی ثبت نشده است. منابع اصلی ایران اینترنشنال و هرانا هر کدام با ۳۴ مورد، وب‌سایت کانون حقوق بشر ایران با ۳۳، وب‌سایت ایران اینترنشنال با ۲۸، بنیاد عبدالرحمن برومند با ۲۶، شبکه حقوق بشر کردستان (نسخه‌ی انگلیسی) با ۲۵، کردپا با ۲۲، سازمان حقوق بشری هانا با ۱۸، ایران اینترنشنال (انگلیسی) با ۱۷ و ویکی‌پدیای فارسی با ۱۶ مورد هستند. اگر همکار یکی از این کارگران بودید، خاطره یا تصحیح خود را برای ما بفرستید.

نام‌ها بر پایه‌ی سال

سال خورشیدی رویداد اصلی؛ تنها نام‌هایی که در این فهرست ثبت شده‌اند.

۰۱۲۲۵۳۷۵۰۱۳۸۸۱۳۸۹۱۳۹۰۱۳۹۱۱۳۹۲۱۳۹۳۱۳۹۴۱۳۹۵۱۳۹۶۱۳۹۷۱۳۹۸۱۳۹۹۱۴۰۰۱۴۰۱۱۴۰۲۱۴۰۳۱۴۰۴۱۴۰۵
نمایش جدول
تاریخنام
۱۳۸۸۲
۱۳۸۹۳
۱۳۹۰۱
۱۳۹۱۱
۱۳۹۲۲
۱۳۹۳۳
۱۳۹۴۳
۱۳۹۵۴
۱۳۹۶۱
۱۳۹۷۱
۱۳۹۸۱
۱۳۹۹۰
۱۴۰۰۰
۱۴۰۱۵
۱۴۰۲۰
۱۴۰۳۱
۱۴۰۴۳۷
۱۴۰۵۴

نام‌ها

نامسنتاریخشهرسرنوشت
روزبه یحیی‌زاده۳۵۲۱ فروردین ۱۳۸۸شیرازاعدام شد
محمود رئیسی ‌نجفی۷ تیر ۱۳۸۸تهراندر اعتراضات کشته شد
فرزاد کمانگر۳۵۱۹ اردیبهشت ۱۳۸۹تهراناعدام شد
سیامند میرزا۳۳۱۸ مهر ۱۳۸۹زنجاناعدام شد
قهرمان میرزا۳۴۱۸ مهر ۱۳۸۹زنجاناعدام شد
علیرضا ملاسلطانیزیر ۱۸ سال۱۷۳۰ شهریور ۱۳۹۰کرجاعدام شد
ستار بهشتی۳۵۱۴ آبان ۱۳۹۱تهراندر بازداشت جان باخت
سعید نارویی۲۷۴ آبان ۱۳۹۲زاهداناعدام شد
علی مرادی۱۱ دی ۱۳۹۲سنندجاعدام شد
منصور کارگر۷ اسفند ۱۳۹۳بندرعباساعدام شد
جهانگیر دهقانی۲۸۱۳ اسفند ۱۳۹۳کرجاعدام شد
هادی حسینی۳۱۱۳ اسفند ۱۳۹۳کرجاعدام شد
سید غلام حیدر‌حسینی۵۴۱۰ مرداد ۱۳۹۴در بازداشت جان باخت
محسن نصیری۳۰۲۲ دی ۱۳۹۴کرجاعدام شد
خالد کردیزیر ۱۸ سال*۲۴۵ بهمن ۱۳۹۴یزداعدام شد
احسان‌الله احسانی۲۰۳۱ اردیبهشت ۱۳۹۵در بازداشت جان باخت
محمدکیوان کریمی۳۱۱۲ مرداد ۱۳۹۵کرجاعدام شد
علیرضا مددپور۳۸۶ شهریور ۱۳۹۵کرجاعدام شد
ابوبکر عباس‌نیا۳۷۳۰ آذر ۱۳۹۵کوی سنجکدر خارج از ایران ترور شد
وحید حیدری۲۳۱۵ دی ۱۳۹۶اراکدر بازداشت جان باخت
امین کرکی۳۱۱۰ فروردین ۱۳۹۷دزفولبیرون از اعتراضات به دست نیروهای حکومتی کشته شد
فرزاد انصاری‌فر۲۷۲۵ آبان ۱۳۹۸بهبهاندر اعتراضات کشته شد
امید شهنوازی۲۰۸ مهر ۱۴۰۱زاهداندر اعتراضات کشته شد
یحیی رحیمی۳۱۱۶ مهر ۱۴۰۱سنندجدر اعتراضات کشته شد
مجید‌رضا رهنورد پائین‌ده۲۳۲۱ آذر ۱۴۰۱مشهداعدام شد
سیدمحمد حسینی۳۹۱۷ دی ۱۴۰۱کرجاعدام شد
محسن جعفری راد۳۶۱۹ دی ۱۴۰۱کرجدر شرایطی مشکوک جان باخت
احد ابراهیم‌پور عبدلی۳۵دی ۱۴۰۴دلفاندر اعتراضات کشته شد
رسول کدیوریانزیر ۱۸ سال۱۷۱۳ دی ۱۴۰۴کرمانشاهدر اعتراضات کشته شد
رضا قنبریزیر ۱۸ سال۱۶۱۳ دی ۱۴۰۴کرمانشاهدر اعتراضات کشته شد
رضا کدیوریان۲۰۱۳ دی ۱۴۰۴کرمانشاهدر اعتراضات کشته شد
رضا مرادی عبدالوندزیر ۱۸ سال۱۷۱۴ دی ۱۴۰۴ازنادر اعتراضات کشته شد
اردشیر زارعی۴۴۱۵ دی ۱۴۰۴ساوهدر اعتراضات کشته شد
مرتضی جهانبخش ورانلو۲۴دی ۱۴۰۴چناراندر اعتراضات کشته شد
امیر نادری۲۷۱۸ دی ۱۴۰۴اسلام‌آباددر اعتراضات کشته شد
امیرمحمد صفریزیر ۱۸ سال۱۵۱۸ دی ۱۴۰۴تهراندر اعتراضات کشته شد
امیرمهدی نعمتی‌نژادزیر ۱۸ سال۱۷۱۸ دی ۱۴۰۴اراکدر اعتراضات کشته شد
ایوب شاکر۲۷۱۸ دی ۱۴۰۴تهراندر اعتراضات کشته شد
حسنعلی نوروزی سامله۵۴دی ۱۴۰۴مشهددر اعتراضات کشته شد
سجاد صمدیزیر ۱۸ سال۱۷دی ۱۴۰۴گناباددر اعتراضات کشته شد
سجاد گرجی۳۵۱۸ دی ۱۴۰۴تهراندر اعتراضات کشته شد
علی قربانی۱۹۱۸ دی ۱۴۰۴شهرستان پاسارگاددر اعتراضات کشته شد
محسن قهرمان‌پور۲۲دی ۱۴۰۴تهراندر اعتراضات کشته شد
محمد حقیقی‌اصل۲۱۱۸ دی ۱۴۰۴رامسردر اعتراضات کشته شد
محمد خضری۲۱۱۸ دی ۱۴۰۴بومهندر اعتراضات کشته شد
محمد زمانی۳۹۱۸ دی ۱۴۰۴تهراندر اعتراضات کشته شد
محمد صیدی۲۲۱۸ دی ۱۴۰۴کرجدر اعتراضات کشته شد
مرتضی پاکزاد۲۲دی ۱۴۰۴تهراندر اعتراضات کشته شد
مسعود سهامی۲۷دی ۱۴۰۴اسلام‌آباددر اعتراضات کشته شد
مصیب نظامی۳۲۱۸ دی ۱۴۰۴بروجرددر اعتراضات کشته شد
پارسا رحمتی۲۰دی ۱۴۰۴تهراندر اعتراضات کشته شد
کیوان مرادی میرانی۳۷دی ۱۴۰۴تهراندر اعتراضات کشته شد
یوسف الهامی۲۲۱۸ دی ۱۴۰۴مشهددر اعتراضات کشته شد
آرمین جشنی‌نژاد۲۳دی ۱۴۰۴ماهشهردر اعتراضات کشته شد
ابراهیم احمدپوریان۱۹ دی ۱۴۰۴تهراندر اعتراضات کشته شد
جواد گنجی۳۹دی ۱۴۰۴تهراندر اعتراضات کشته شد
حسین شیرمحمدی۳۴۱۹ دی ۱۴۰۴دزفولدر اعتراضات کشته شد
رضا کاووسی حیدریزیر ۱۸ سال۱۶دی ۱۴۰۴کرجدر اعتراضات کشته شد
سعید کهراری۴۰دی ۱۴۰۴کرمانشاهدر اعتراضات کشته شد
مسعود مرادی۱۹ دی ۱۴۰۴تهراندر اعتراضات کشته شد
محمد معصوم شاهی۳۸۳۱ فروردین ۱۴۰۵اعدام شد
محمد امینی دهاقانی۳۷۲۴ تیر ۱۴۰۵اعدام شد
ابوالفضل سپاهی‌بادجانی۲۳مرداد ۱۴۰۵اصفهاناعدام شد
تکتم رمضانی۳۷مرداد ۱۴۰۵مشهددر بازداشت جان باخت
احد شکوهیان۳۸کرجحکم اعدامش تأیید شده است
حمید شفیعیدر اعتراضات کشته شد
شریفه محمدیرشتبا اتهامی روبه‌روست که مجازات آن اعدام است
شریفه محمدیمهر ۱۴۰۳رشتبه اعدام محکوم شده است
مجتبی شهپری۳۲بهارستاندر اعتراضات کشته شد
محسن رضاییکرمانشاهبه دست نیروهای حکومتی کشته شد
محمد امینی دهاقانی۳۷اصفهاناعدام شد
مهدی قنبری۲۷دی ۱۴۰۴ملکشاهیدر اعتراضات کشته شد

اطلاعی دارید؟ نامی را ثبت کنید