این صفحه یاد جاویدنامان خیزش دی ۱۴۰۴ (انقلاب شیر و خورشید) را نگه می‌دارد؛ اعتراضات سراسری‌ای که در دی ۱۴۰۴ برخاست. در این فهرست ۵۸۲۷ نام آمده است: ۵۳۷۳ نفر در اعتراضات کشته شدند و ۴۵۴ نفر، بر پایه‌ی دسته‌بندی منابع، به دست نیروهای حکومتی کشته شدند. نخستین تاریخ ثبت‌شده ۹ دی ۱۴۰۴ است و آخرین آن ۲۹ اسفند ۱۴۰۴.
دو روز
تقریباً همه‌ی این نام‌ها، ۵۸۲۶ نفر، تاریخی در سال ۱۴۰۴ دارند و تنها ۱ نفر در سال ۱۴۰۵ جان باخته است. از میان تاریخ‌های ثبت‌شده، دو روز همه چیز را زیر سایه‌ی خود می‌برند: ۱۸ دی ۱۴۰۴ با ۱۳۰۲ نام و ۱۹ دی ۱۴۰۴ با ۸۳۶ نام. پس از آن‌ها ۲۰ دی با ۴۳ نام، ۱۷ دی با ۳۱ نام و ۱۱ دی با ۱۷ نام می‌آیند. برای بخشی از نام‌ها منابع تنها ماه مرگ را گفته‌اند، نه روز دقیق آن را.
شهرها و سن‌ها
تهران با ۹۵۲ نام پرتکرارترین شهر است و پس از آن اصفهان با ۳۷۲، مشهد با ۳۴۱، کرج با ۳۲۹، رشت با ۱۶۳ و کرمانشاه با ۱۰۱ نام می‌آیند؛ فردیس، اسلامشهر، اراک، شهریار و قزوین نیز هر کدام بیش از پنجاه نام دارند. در میان استان‌ها تهران با ۱۳۰۴، اصفهان با ۶۱۱، البرز با ۴۴۵ و خراسان رضوی با ۴۲۷ نام در صدرند. میانه‌ی سنی کشته‌شدگان ۲۹ سال است و مسن‌ترینشان ۷۶ ساله بود. ۳۶۵ نفر زیر ۱۸ سال داشتند؛ کودکانی که جوان‌ترینشان بر پایه‌ی داده‌ها ۲ ساله بود. ۱۲۳ زن در این فهرست هستند که منبعشان زن بودنشان را گفته است.
چند زندگی
آیدا عقیلی ۳۴ ساله پیش از رفتن به تظاهرات مادرش را در آغوش گرفت و وصیت کرد. از او این جمله مانده است: «من فرزند اين خاكم.» او در نوشته‌هایش گفته بود: «كه هنوز باور دارم آزادى مى‌رسد،». او با دو گلوله به سر کشته شد؛ نهادهای امنیتی می‌خواستند او را در قطعه‌ی اعدامی‌ها دفن کنند، اما با ایستادگی خانواده، طبق وصیت خودش کنار مادربزرگش به خاک سپرده شد. سینا اشکبوسی ۱۷ ساله، تک‌فرزندی که می‌خواست برای درس به کانادا برود، در ۱۸ دی همراه گروهی از دوستانش در پارک تهرانپارس شعار می‌داد که به سویشان شلیک شد. پیکرش ۲۲ دی، با تعهدی که از خانواده گرفته بودند تا مراسم در سکوت برگزار شود، به خاک سپرده شد.
مسعود ذات‌پرور ۳۹ ساله، قهرمان پیشین فیزیک کلاسیک جهان، در ۱۸ دی در رشت با گلوله‌ی جنگی کشته شد؛ از او نقل شده: «صدایی که ۴۰ سال خفه شده، باید فریاد زده شود». سام افشاری ۱۷ ساله، قهرمان شنای استان و تنها فرزند پدرش، نزدیک میدان مهران کرج از پشت گلوله خورد؛ مادرش هنگام شناسایی، به دلیل شدت جراحت‌ها، ابتدا او را نشناخت. عرشیا براری ۲۵ ساله، قهرمان کیوکوشین در زنجان، یک ساعت نیمه‌جان روی زمین ماند. مجتبی وثوق ۳۶ ساله در اصفهان هنگام کمک به زنی کشته شد، و مجتبی ترشیزحاجیکلائی، فوتبالیست پیشین، به گفته‌ی منبع «جان داد تا همسرش زنده بماند».
درباره‌ی این فهرست
فهرست جاویدنامان خیزش دی ۱۴۰۴ کامل نیست. شمار واقعی کشته‌شدگان آن روزها بیشتر است؛ برخی خانواده‌ها زیر فشار سکوت کردند و نام بسیاری هنوز منتشر نشده است. ما تنها نامی را ثبت می‌کنیم که منبع دارد. بیشترین سهم از هرانا با ۴۲۹۷ مورد است؛ پس از آن ایران اینترنشنال با ۳۰۹۲، وب‌سایت کانون حقوق بشر ایران با ۲۶۵۸ و کانون حقوق بشر ایران با ۵۳۶ مورد آمده‌اند. ۵۱۳ نام نیز در فهرستی است که دفتر رئیس‌جمهور در ۱۲ بهمن ۱۴۰۴ منتشر کرد. هر کشته‌شده‌ی دی ۱۴۰۴ دست‌کم یک منبع دارد، ولی برخی تنها یکی. برای ۹۱۷ نفر شرحی از زندگی در دست است. اگر یکی از جاویدنامان دی ۱۴۰۴ را می‌شناختید، خاطره یا اصلاح خود را با ما در میان بگذارید.